OECD ülkelerinin sağlık sistemi verimliliğinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞBA AKÇA
Danışman: YİĞİT Pakize
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sağlık harcamalarının artması, ülkelerin elindeki sınırlı kaynakları verimli bir sağlık sistemi ortaya koyacak şekilde kullanmalarını gerektirmekte, bununla birlikte son dönemde sağlık alanında yapılan verimlilik çalışmalarının da önemi artırmaktadır. Kaynakların verimli bir şekilde kullanılması sağlık sisteminin verimliliğini ve performansını etkilemektedir. Araştırmanın amacı OECD ülkelerinin 2003 ve 2019 yıllarındaki sağlık sistemi verimliliğinin incelenmesidir. Bunun yanında Türkiye'nin bu zamanlardaki verimlilik değişimini incelemek araştırmanın ikincil amacıdır. Araştırmada kullanılan veriler, OECD ve World Bank veri setinden alınmıştır. 38 OECD ülkesinin girdi değişkenleri olan 1000 kişiye düşen hekim sayısı, 1000 kişiye düşen hemşire sayısı, kişi başına düşen GSYİH ve sağlık harcaması; çıktı değişkenleri olan doğumda beklenen yaşam süresi ve bebek sağkalım hızı verilerinin tam ve eksiksiz olduğu 33 ülke analize dahil edilmiştir. Araştırmada verimlilik analizi için Stata 14.0 programı kullanılarak VZA yönteminden girdi odaklı CCR (CRS) ve BCC (VRS) modelleri kullanılmış, aynı zamanda ölçek skorları da hesaplanmıştır. Analiz sonucuna göre 2003 yılındaki sağlık göstergelerinde 11 ülke toplam verimli (CCR), 13 ülke teknik verimli (BCC) olarak bulunmuştur. 2019 yılındaki analiz sonucuna göre ise, 5 ülke toplam verimli, 8 ülke teknik verimli olarak bulunmuştur. Ölçek getirisi olarak verimli olan ülke sayısı 2003 yılında 11 ve 2019 yılında 5 olarak bulunmuştur. Türkiye'nin sağlık sistemi verimliliği 2003 ve 2019 yıllarında her 2 analiz modelinde de verimli bulunmuştur. Ülkelerin sağlık sistemlerinin verimli olabilmesi için girdi kaynaklarını israf etmeyerek doğru ve yeterli kullanmaları önerilmiştir. Anahtar Kelimeler: OECD ülkeleri, sağlık sektörü, verimlilik, veri zarflama