Parkinson Hastaları İçin Radboud Oral Motor Envanteri'nin Türkçeye Uyarlanması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DİL VE KONUŞMA TERAPİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BATUHAN ÖKTE
Danışman: TOPBAŞ Saime Seyhun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Parkinson hastalığı Alzheimer'dan sonra en sık görülen ikinci nörodejeneratif hastalıktır. Parkinson hastalığında konuşma ve yutma bozukluğu ile salya akıntısı gibi problemler görülebilmektedir. Bu durum hastaların yaşam kalitesini olumsuz etkilemekte ve aynı zamanda ölüm riskini de artırmaktadır. Parkinson hastalığında konuşma ve yutma bozuklukları ile salya akıntısı sorunu birçok aletsel ve standardize testler ile değerlendirilebilmektedir. Ancak bu üç alanın aynı anda değerlendirmesine olanak tanıyan bir öz değerlendirme aracı Türkçeye kazandırılmamıştır. Bu çalışma; konuşma, yutma ve salya akıntısı alanlarında hasta yanıtlı bir öz değerlendirme aracı olan Parkinson Hastaları için Radboud Oral Motor Envanteri'nin (Radboud Oral Motor Inventory for Parkinson's Disease-ROMP) Türkçeye uyarlanması, güvenilirlik ölçümü, sağlıklı bireylere göre karşılaştırılması ve belirli demografik değişkenlere göre incelenmesini amaçlamaktadır. Bu amaçlar doğrultusunda ölçeğin Türkçe'ye uyarlanma süreci tamamlandıktan sonra, 30 erkek ve 17 kadın hastaya 2 hafta arayla ikişer defa uygulanmıştır. Veriler yüz yüze ve telefon görüşmesi yoluyla toplanmıştır. İstatistik ölçümü için normallik analizi, bağımlı ve bağımsız grup t testi, Pearson korelasyon katsayısı, Cronbach alfa katsayısı, sınıf içi korelasyon katsayısı, doğrulayıcı faktör analizi ve kikare analizi yöntemleri kullanılmıştır. Güvenilirlik analizi sonucunda iyi derecede güvenilirlik katsayısına sahip olduğu (α=0,89), test-tekrar test korelasyon değerlerinin yüksek olduğu ve test-tekrar test değerleri arasında fark olmadığı saptanmıştır. Parkinson hastalarının aldığı puanların sağlıklı bireylere göre anlamlı olarak farklı çıktığı saptanmıştır. Cinsiyet ve eğitim durumuna göre ROME alt testleri ve toplam puanları arasında anlamlı fark bulunurken; yaş ve tanı süresine göre ROME alt testleri ve toplam puanları arasında anlamlı fark bulunamamıştır. ROME ölçeğinin Türkçe konuşan Parkinson hastalarının öz değerlendirmesini sağlamak amacıyla güvenilir bir test olduğu düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Konuşma, Parkinson hastalığı, Salya kontrolü, Uyarlama, Yutma