Üniversite öğrencilerinin çevresel risk algısı ve çevresel tutumlarının belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MERT ALPEREN DEĞERLİ

Danışman: SUNAL Nihal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, İstanbul Medipol Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin, çevreden kaynaklanan sorunlara ve çevrenin kirlenmesine yol açacak risklere karşı bilgi düzeylerinin ve duyarlılıkları ölçülmesi amacıyla yapıldı. Bu çalışma; İstanbul Medipol Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi'nde, 1586 gönüllü öğrenciye, 21 maddelik "Çevresel Tutum Ölçeği" ve 23 maddelik "Çevresel Risk Algısı Ölçeği" ile "Öğrenci Bireysel Özellikleri Bilgi Formu" sorularından oluşan anketler uygulandı. Araştırma sonucunda ulaşılan bilgilerin istatistiksel analizleri, elektronik bilişim ortamında SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) for Windows 21.0 paket programı kullanılarak gerçekleştirildi. Çalışmada; ÇRAÖ puan ortalaması (Max.7), 5,45 ±1,05 toplam puan ortalaması ile iyi olduğu tespit ediliştir. Ölçeğin alt maddelerinden "Radyasyon; nükleer enerji üretiminden ortaya çıkan radyoaktif maddelerin etrafa yayılması" 5,892 puan ortlaması ile en yüksek puan ortalamasını almıştır. ÇTÖ puan ortalaması (Max.5) 3,71±0,55 toplam puan ortalaması ile orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Ölçeğin alt maddelerinden "Ozon tabakasındaki incelme tüm insanları tehdit etmektedir." 4,24 puan ortalaması ile en yüksek puan ortlamasını almıştır. Öğrencilerin okumakta olduğu sınıf, yaş grupları, aile tipi ailenin yaşadığı bölge arasında anlamlı bir ilişki bulundu. Çevre sağlığına ilgisini çektiğini belirten öğrencilerin, çevresel risk algılarının anlamlı derecede ve çevresel tutumları da anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görüldü. Üniversitede çevre ile ilgili dersi gerekli gören, öğrencilerin çevresel risk algısı ve çevresel tutumlarının anlamlı derecede daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). Yine aynı şekilde çevre sağlığına yönelik kuruluşlara üye olan öğrencilerin ÇRAÖ ve ÇTÖ ortalamaları anlamlı derecede yüksek olduğu belirlendi. Kolmogorov-Smirnov testi ile ÇRAÖ ve ÇTÖ ile alt boyutlarının normal olmayan dağılım (p<0,05) gösterdiği tespit edilmiştir. Bu sonuçlar bize öğrencilerin çevresel tutum puanları ile çevresel risk algısı seviyelerinin pozitif yönlü ancak aralarında istenilen kuvvetli bir bağ içersinde olmadığını göstermektedir. Başka bir deyişle; "Çevresel risk olarak algıladıkları tehlikeler karşısında bu tehlikelere karşı eyleme geçme duyarlılıklarını tutum olarak gösteremediklerini" ortaya konulmuştur. Çevresel risklerin neler olduğuna dair bilgi seviyelerinin artmasına bağlı olarak, çevresel duyarlılığın bir davranış şekli olarak ortaya çıkması zaman alacaktır. Bu nedenle, uzun vadede istenilen sonuçlara ulaşmak için, okul öncesi eğitimden başlayarak tüm öğretim kademelerinde ve özellikle üniversitelerde, çevre konularını içeren görsel ağırlıklı dersler okutulmalıdır. Çevre risklerine karşı farkındalığı arttırmak için de; seminer, toplantı, panel, konferans gibi etkinliklere katılmaları sağlanmalıdır. Anahtar Kelimeler: Çevresel Risk Algısı, Çevresel Tutum, Çevresel Duyarlılık, Çevre Sorunları, Üniversite Öğrencileri.