Stereotaktik beden radyoterapisi tekniğiyle planlanan akciğer ışınlamalarında fetüs dozunun araştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK FİZİĞİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TESLİME KILIÇASLAN

Danışman: ÜNAL Dilek

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akciğer kanserinin kadınlarda görülme sıklığının artması ve birçok faktör nedeniyle gebeliğin ileri yaşlara ertelenmesi gibi durumlar, kanserli bir hastanın radyoterapi esnasında hamile olma ihtimalini artırmaktadır. Fetüsün radyobiyolojik duyarlılığının oldukça hassas olması nedeniyle hamile bir hastanın radyoterapisi, başta anne ve fetüs olmak üzere tedaviyi gerçekleştiren hekim için bir dizi belirsizlik ortaya çıkarır. Akciğer kanseri, birçok tedavi yöntemiyle tümörlü hücrelerin yok edilmeye çalışıldığı karmaşık bir süreçtir. Radyoterapi de bu süreçte başvurulan bir tedavi yöntemidir. Stereotaktik beden radyoterapisi (SBRT) radyoterapi planlanması için kullanılabilir. SBRT, yüksek tedavi dozlarının düşük fraksiyon sayısı ile tümöre verilmesi yöntemidir. Bu çalışmanın amacı Akciğer SBRT ışınlaması yapılan hamile bir hastada fetüsün alabileceği fetal dozu ölçmektir. Bu çalışma için akciğer kanserli bir hasta, kadın anatomisine sahip fantom üzerinde tasarlanmıştır. Fantomun bilgisayarlı tomografi (BT) görüntüsü Multiplan ve Eclipse tedavi planlama sistemlerine aktarılarak akciğerinin 3 farklı lobunda 3 tümör belirlenip akciğer SBRT kriterlerine uygun tedavi planlaması yapılmıştır. 8nci, 14ncü ve 20nci gebelik haftaları belirlenerek Truebeam STx ve CyberKnife M6 cihazlarında planların ışınlanması yapılmıştır. Fundus noktalarından OSL ile fetal doz ölçümü yapılmıştır. Alınan ölçümler gebelik haftasına ve tedavi cihazına göre karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma sonucunda Trubeam STx cihazıyla yapılan ışınlamalardan elde edilen fetal dozların CyberKnife M6 'ya göre çok daha düşük olduğu görülmüştür. Ayrıca fetüsün evresine göre dozun değiştiği gözlemlenmiştir.