Depremzede annelerin travma düzeyleri ve duygu düzenleme becerileri ile 3-6 yaş aralığındaki çocuklarının psikososyal durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Çocuk Gelişimi Yüksek Lisans Programı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DEMET KIZILTAŞ
Danışman: Feryal Savcı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, depremzede annelerin deprem sonrası travma düzeyleri ve duygu düzenleme becerileri ile 3-6 yaş aralığındaki çocuklarının psikososyal durumu arasında bir ilişki olup olmadığının incelenmesi amacıyla yapılmıştır. İlişkisel tarama modelinin kullanıldığı araştırmanın, katılımcı grubunun belirlenmesinde seçkisiz örnekleme yöntemlerinden basit rastgele eleme yöntemi kullanılmış ve çalışma Kahramanmaraş ilinde okul öncesi eğitime devam eden 3-6 yaş aralığında çocuğu bulunan 260 anne ve bu annelerin çocukları ile yürütülmüştür. Araştırmada çalışma grubuna ilişkin demografik özelliklerin belirlenmesi amacıyla "Demografik Bilgi Formu"; annelerin travma düzeylerinin belirlenmesi amacıyla "Deprem Sonrası Travma Düzeyini Belirleme Ölçeği (DSTDBÖ)"; annelerin duygu düzenleme güçlüğü düzeylerinin belirlenmesi amacıyla "Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği-Kısa Formu (DDGÖ-16)" ve çocukların psikososyal durumlarının değerlendirilmesi amacıyla ise "3-6 Yaş Çocuklar İçin Psikososyal Durum Değerlendirme Ölçeği-Ebeveyn Formu (ÇİPDDÖ)" kullanılmıştır. Araştırmada, tüm veriler SPSS 22.0 programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda annelerin travma düzeylerinin; algılanan gelir düzeyi, yaşanılan evin hasar durumu, depremde aile veya yakınların göçük altında kalma ya da vefat etme durumu, evde çocuk dışında bakmakla yükümlü olunan birinin olma durumu ve yaşanılan ilçeye göre anlamlı düzeyde farklılaştığı bulunmuştur. Yapılan analizlerde, deprem sonrası travma düzeyini belirleme ölçeği toplam puanı ve tüm alt boyutları ile duygu düzenleme güçlüğü ölçeği toplam puanı ve tüm alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Araştırmanın temel amacı doğrultusunda, annelerin deprem sonrası travma düzeyi toplam ve alt boyut puanları ve duygu düzenleme güçlüğü toplam ve alt boyut puanları ile çocukların psikososyal durum toplam puanları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Deprem, duygu düzenleme güçlüğü, okul öncesi dönem, psikososyal durum, travma sonrası stres bozukluğu.