Teknoloji bağımlılığının psikolojik iyi oluş ile ilişkisinde bilinçli farkındalık ve belirsizliğe tahammülsüzlük değişkenlerinin aracı rolünün incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, KLİNİK PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FEYZANUR KOÇYİĞİT
Danışman: YILDIRIM Erol
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Gelişen teknolojiyle hayatımıza giren internet günlük yaşamımızın önemli bir parçası haline gelmektedir. İnternetin hayatı kolaylaştıran yönlerinin yanında olumsuz sonuçlara da yol açtığı bilinmektedir. İnternetin problematik düzeyde kullanımının en önemli olumsuz sonuçlarından biri psikolojik iyi oluşu olumsuz yönde etkilemesidir. Bu çalışmada internet bağımlılığı ile psikolojik iyi oluş ilişkisinde bilinçli farkındalık ve belirsizliğe tahammülsüzlük değişkenlerinin aracı rollerinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmanın örneklemini İstanbul'da öğrenim görmekte olan 709 lisans ve lisansüstü öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma verileri Sosyo-demografik Bilgi Formu, İnternet Bağımlılığı Testi (Internet Addiction Test), Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (Psychological Well-being Scale), Bilinçli Farkındalık Ölçeği (Mindful Attention Awareness Scale), Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği (Intolerance of Uncertainty Scale) kullanılarak toplanmıştır. Kavramlar arasındaki ilişkileri araştırmak için Pearson korelasyon analizi yapılmış ve tüm değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler saptanmıştır. İnternet bağımlılığı ve psikolojik iyi oluş ilişkisinde bilinçli farkındalığın ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün aracı rollerini (mediator) incelemek için standartlaştırılmış regresyon analizi ve Sobel testi uygulanmıştır. Sonuçlara göre bilinçli farkındalığın aracı değişken olduğu, bununla beraber belirsizliğe tahammülsüzlüğün aracı değişken olmadığı bulunmuştur. Ancak belirsizliğe tahammülsüzlüğün alt boyutu olan engelleyici kaygının da aracı değişken olduğu tespit edilmiştir. İnternet bağımlılığı, psikolojik iyi oluş, bilinçli farkındalık ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün cinsiyete göre farklılaşmadığı bulunmuştur. Bu sonuçlara göre, bilinçli farkındalığın arttırılması ve engelleyici kaygının düşürülmesiyle; müdahale yöntemleri literatüre göre kısıtlı olan internet bağımlılığının azaltılabileceği ve psikolojik iyi oluşun arttırılabileceği görülmektedir. Anahtar Sözcükler: aracı değişken, belirsizliğe tahammülsüzlük, bilinçli farkındalık, internet bağımlılığı, psikolojik iyi oluş.