İLERİYE DÖNÜK BELLEĞİN YÜRÜTÜCÜ İŞLEVLER VE DİKKAT İLE İLİŞKİSİNİN ELEKTROFİZYOLOJİK YANITLAR ÜZERİNDEN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SİNİR BİLİM ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞÇE NUR AKAR
Danışman: HANOĞLU Lütfü
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kişilerin gelecekteki niyetlerini uygun zamanda faaliyete geçirecek şekilde hatırlayıp yapabilme ve yürütebilme becerisi ileriye dönük bellek (İDB) olarak adlandırılır. İDB temelde hatırlamanın hangi değişken üzerinde gerçekleştiğine bağlı olarak zaman ve olay temelli İDB şeklinde ikiye ayrılmaktadır. Olay temelli İDB; kişinin çevresel bir uyaran ile tetiklenmesiyle gecikmiş niyeti gerçekleştirmeyi hatırlamasıdır. Olay temelli İDB ipuçları kontrollü dikkat süreçlerinin kullanılmasına göre odak veya odak dışı olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Odak dışı İDB görevlerinin daha fazla kontrollü dikkat süreçlerini gerektirdiği varsayılmaktadır. Stroop renk-kelime testi, seçici dikkatin incelenmesinde yaygın olarak kabul edilen bir ölçüttür. Bu çalışmada; İDB'nin dikkatle ilişkisinin, odak dışı ipucu uyaranıyla hazırlanan İDB görevi ile sağlıklı erişkinlerde davranışsal ve elektronörofizyolojik yanıtlarının incelemesi hedeflendi. Çalışmaya 12 kadın ve 7 erkek olmak üzere 19 genç erişkin katılımcı alındı. Olaya ilişkin potansiyel analizleri santro-parietal, parietal ve oksipital bölgeler için yapıldı. Erken dikkat ile ilişkili N100 ve P100 potansiyellerinin amplitüdlerinin oksipital bölgelerde İDB odak dışı ipucu uyaranından etkilendiği ve İDB odak dışı ipucunun dikkat ile doğrudan ilişkisi olduğunu gösterdi. İDB ipucusunun basit dikkat ile ilişkili olduğu görüldü. Parietal pozitifliğin santro-parietal ve parietal bölgelerde diğer uyaran türlerine kıyasla ipucu uyaranında belirgin bir aktivasyon açığa çıkardığı gözlemlendi. Parietal pozitiflik bulgularının alan yazındaki bulgularla örtüştüğü görüldü.