Kalp akciğer pompası kullanmaksızın koroner bypass ameliyatına alınacak diyabeti olan ve olmayan aterosklerozlu olgularda doku faktörü anjiogenez ve eser element ilişkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TİJEN ALKAN BOZKAYA

Danışman: EMEKLİ Neslin

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Aterosklerozun anahtar/başlatıcı mekanizması, çeşitli nedenlerle gelişebilen endotel hasarıdır ve diyabet önemli bir tetikleyici faktör olarak öne çıkmaktadır. Diyabetin, endotel hasarına neden olma potansiyeline eşlik eden veya potansiyelini artıran önemli nedenlerinden biri eser element biyo-dengesinin bozulması ile artan oksidatif strestir. Çalışmamızın amacı, trombotik ve inflamatuar yanıtı görme açısından hemostaz, anjiogenez ve oksidatif stres değerlerinin kalp-akciğer pompasının – dilüsyonel etkisi olmaksızın- klinik korelasyonlarını araştırmaktır. Prospektif klinik çalışmamızda, kalp-akciğer pompası kullanılmadan, atan kalpte koroner bypas cerrahisi uygulanan, Euro Skor II risk sınıflandırmasına göre aynı risk grubunda seçilmiş -orta risk kategorisinde- 100 aterosklerotik olgu diabet durumuna göre eş sayıda iki gruba ve diyabet tipine göre de; T1DM (n=25) ve T2DM (n=25) iki alt gruba ayrıldı. Ameliyat öncesi ve sonrası 3. günde alınan kan örneklerinden; TF, VEGF, homosistein, HbA1c, çinko, bakır, malondialdehit (MDA), süperoksit dismutaz (SOD), toplam oksidan/antioksidan kapasite (TOS/TAS), Nitrik oksit (NO) düzeyleri ile erken postoperatif klinik bulgular analiz edilerek sonuçlar literatür bulguları ile tartışıldı. Tüm erken postoperatif süreçler; entübasyon süresi (saat/ler), yoğun bakım ve hastanede kalış süreleri (gün/ler), diyabetik grupta anlamlı olarak daha uzun (p<0,001) bulundu. HbA1c ile homosistein arasında pozitif korelasyon bulunurken TF ve VEGF düzeyleri gruplar arasında anlamlı değişim gösterdi (P<0.001). Eser element seviyeleri (Zn,Cu) ameliyat öncesine göre operasyon sonrası hiçbir grupta değişmedi. Kontrol grubuna göre daha yüksek olan SOD değerleri operasyon sonrası değişmezken, NO ve MDA düzeylerinde anlamlı değişiklik görüldü (p<0.05). Bu çalışmada aynı risk grubunda seçilmiş tüm hastalara, off-pump koroner bypas cerrahisi uygulanmış ve Zn/Cu ve SOD düzeylerinin operasyondan etkilenmediği fakat diyabetik grupta saptanan bozulmuş antioksidan ve trombotik aktivasyon dengesinin bu grupta saptanan hastanede uzun yatış süresi ile korele olduğu saptanmıştır.