Silikozis tanısı konmuş kişilerde silikatlı tozlara maruziyetin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İş Sağlığı ve Güvenliği Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ABDULLAH TALHA TÜRKMEN
Danışman: OMURTAG Gülden Zehra
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Silikozis, 2005 yılında tekstil alanında çalışanlarda meslek hastalığı olarak tanımlanmış ve ilk olarak Türkiye'de rapor edilmiştir. Kot pantolonların ağartılması, aşındırılması ve eskitilmiş bir görüntüye kavuşturulması için, elekten geçirilmiş deniz kumlarının kompresör yardımıyla kumaş üzerine püskürtülmesi işlemine "kumlama" denilmektedir. Çalışma ortamında kum tozuna maruz kalınması, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmaması, kot kumlama işlemini gerçekleştiren çalışanlarda silikozis hastalığının görülmesine sebep olmaktadır. Bu tez kapsamında İstanbul'da belirli sürelerde kot kumlama işinde çalışmış ve sonrasında silikozis tanısı konulmuş 45 bireyin sosyo-ekonomik durumları, demografik özellikleri, çalışma şartları ve rahatsızlıklarıyla ilgili ana verilere ulaşmayı hedefleyen, tanımlayıcı epidemiyolojik bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, hastaların çalışma koşulları ve hastalıkla alakalı yaşadıkları sürece ait bilgilere de yer verilmiştir. Tez çalışmasında yer alan bireylerin tamamı erkek ve ortalama 39,40 ± 8,65 yaşındadır. Çalışanların tamamına (%100, n=45) işe giriş muayenesi yapılmamıştır. Çalışanların tamamı haftada 6 gün olacak şekilde, %42,9'u iki vardiya, %57,1'i üç vardiya sistemiyle çalışmaktadır. Çalışanların günlük çalışma sürelerinin dağılımı ise %84,4'ünün 8-9 saat, %13,3'ünün 10-11 saat ve %2,2'sinin 12 saat'in üzerindedir. Sigorta girişi yapılmadan çalışanların oranı %93,3 (n=42), bir süre sigortalı çalışanların oranı ise %6,7 (n=3)'dir. Çalışanların %71,1'inin (n=32) işe başladıktan sonra, %17,8'inin (n=8), işi bıraktıktan sonra ve %11,1'i (n=5) askerlik vazifesi öncesinde gerçekleştirilen sağlık muayenesinde tanı almıştır. Ayrıca hastaların %8,9'una (n=4) tüberküloz tanısı konulmuştur. Hastalığın meslek hastalığı olduğunu belgeleyenlerin oranı ise %2,2'dir. (n=1). Tez kapsamında silikozis başta olmak üzere tüberküloz ve akciğer kanseri hastalıkları hakkında literatür bilgisi paylaşılmış olup, Türkiye'de toz maddeler ve kristal silikaya ilişkin güncel yasal düzenlemelere yer verilmiştir. Ayrıca tez kapsamında yapılan anket çalışması sonucunda elde edilen sonuçlar paylaşılmıştır. "Kumlama" işlemini uygulayan iş yerlerinde çalışanlarda, meslek hastalığına sebebiyet vermemek için iş sağlığı güvenliği kurallarının önemi vurgulanmıştır.