Hafif bilişsel bozukluğu olan parkinson hastalarında bellek fonksiyonları: Kayıt ve geri getirme süreçlerinin nöropsikometrik profili ile beyin gri madde hacimlerinin ilişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BİLİŞSEL REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SERHAT ŞAHİN
Danışman: BAYRAKTAROĞLU Zübeyir
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Parkinson Hastalığı Hafif Bilişsel Bozukluk (PH-HBB), Parkinson Hastalığı'nın (PH) motor semptomlarına ek olarak görülen bilişsel bozulmaların erken dönemi olarak tanımlanmaktadır. Bu dönemde bellek, en yaygın bozulan bilişsel alanlardandır. Ancak PH-HBB'deki bellek bozukluğunun fizyopatolojik/anatomopatolojik süreçleri henüz belirsizdir. Çalışmanın amacı, nöropsikometrik ölçümleme üzerinden farklı tipte epizodik bellek bozukluğu gösteren PH-HBB hastalarının beyin gri madde hacimlerinde ve kortikal kalınlıklarında hangi beyin bölgelerinde ne tür farklılıklar gösterdiklerini araştırmaktır. Çalışmaya 16 sağlıklı kontrol, 34 PH-HBB tanısı almış hasta dahil edilmiştir. Hasta grubu verbal bellek (Sözel Bellek Süreçleri Testi – SBST) kendiliğinden hatırlama ve tanıma skorları baz alınarak, geri getirme bozukluğu yaşayan grup ve kayıt bozukluğu yaşayan grup şeklinde ikiye ayrılmıştır. Her üç grubun beyin gri madde hacimleri ve kortikal kalınlıkları otomatik segmentasyon yöntemi olarak freeSurfer yazılım paketi içerisinde bulunan araçlar ile gerçekleştirilmiştir. Sağlıklı kontrol grubu ile kayıt bozukluğu bulunan PH-HBB grubu arasında sağ inferior parietal korteks ve sol frontal pars orbitalis bölgelerinin gri madde hacimlerinde anlamlı fark bulundu (p<0,05). Kortikal kalınlık ölçümlerinde; sağlıklı kontrol grubu ile geri getirme bozukluğu bulunan PH-HBB grubu arasında sağ frontal pars orbitalis ve sol inferior parietal korteks bölgelerinde; sağlıklı kontrol grubu ile kayıt bozukluğu bulunan PH-HBB grubu arasında sol inferior parietal korteks bölgesinde anlamlı fark bulundu (p<0,05). Sonuç olarak, farklı tipte bellek bozukluğu gösteren PH-HBB hastalarının beyin gri madde hacimleri ve kortikal kalınlıklarında farklılaşma görülmektedir. Ancak her iki bellek bozukluğu grubu için lateral parietal korteks üzerinde bir konverjans ortaya çıkmaktadır. Bu bulgu PH'de bellek problemlerinin temel fizyopatolojisinin "Parietal Bellek Ağı (PBA)" üzerinden gerçekleşiyor olabileceğini işaret etmektedir.