Türkiye ile OECD ülkelerinin seçilmiş sağlık göstergeleri ile analizi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SAĞLIK YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASİN KISAÇ

Danışman: YİĞİT Pakize

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ülkelerin sağlık sistemleri ve özellikleri, sağlığı etkileyen en önemli faktörler olarak bilinmektedir. Sağlık göstergeleri, sağlık durumunu ve sağlık sistemi performansının ölçülmesi ve ülkeler arasında sağlık durumu ve sağlık performansları hakkında karşılaştırma yapılmasıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de 2003'de başlayan sağlıkta dönüşüm programıyla meydana gelen değişimleri OECD ülkeleri ile karşılaştırmalı olarak incelemektir. Bu nedenle, SDP'nin başladığı 2003 yılı ve 2017 yılı için seçilmiş sağlık göstergeleri ile karşılaştırılmıştır. Çalışmada 2003 ve 2017 yıllarında bebek ölüm hızı, 1000 kişiye düşen yatak sayısı, 1000 kişiye düşen doktor sayısı, 1000 kişiye düşen hemşire sayısı göstergelerinde Türkiye OECD ülke ortalamasının altında kalmıştır. Değişimi çok değişkenli olarak değerlendirebilmek için çok boyutlu ölçekleme analizi yapılmıştır. 2003 ve 2017 yılı model verileri %92,375 & %92,881 oranında açıklamaktadır. Çok boyutlu ölçekleme analizinde 2003 yılında Türkiye (2,5328)'nin en benzer olduğu ülke Meksika (2,467)'dır. En farklı ülke ABD (-1,5518)'dir. 2017 yılında 25 OECD ülkesi ile yapılan analize göre en farklı ülkeler Türkiye (2,2651) ve Meksika (2,4174)'dır. Sağlık hizmet sunumu konusunda Türkiye, OECD ülkeleri ortalamalarına göre hemşire sayısı 1.9 iken ortalama 8.9'dur, hastane yatak sayısı 2.8 iken ortalama 4.6'dır, doktor sayısı 1.8 iken ortalama 3.3'dür. 2003 yılında %29 iken 2017 yılında %10'lara kadar düşmüştür. Son yıllarda sağlıktaki gelişmeler sonucunda bebek ölüm hızında ciddi oranda iyileşme gösterilmiş bu durum ise Türkiye için umut verici olarak düşünülmektedir. Sonuç olarak Türkiye'nin sağlık düzeyini, gelişmiş ülkeler seviyesine ulaştırmak için sağlıkta yapılan reformların devam etmesi gerekmektedir.