Yaşlı bireylerde kognitif denge ve yürüme eğitimi ile çift görev eğitiminin düşme riski üzerine etkinliğinin araştırılması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: LEYLA ATAŞ

Danışman: HANOĞLU Lütfü

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

DüĢme riskinin azaltılmasında; etkili egzersiz tipi ve dozu halen belirlenememiĢtir. ÇalıĢmamızda yaĢlı bireylerde çift görev eğitimiyle kognitif, denge ve yürüme eğitiminin kombinasyonunun düĢme riski, kognitif performans, emosyonel durum, fonksiyonellik ve yaĢam kalitesine etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıĢtır. ÇalıĢmaya 45 gönüllü (8 erkek, 39 kadın; yaĢ aralığı: 65-83 yıl) katılmıĢ; kontrol (denge ve yürüme), çift görev eğitimiyle (denge ve yürümeyle eĢ zamanlı kognitif aktivite) farklı zamanlarda denge, yürüme ve kognitif eğitim (denge, yürüme ve kognitif eğitim) grupları oluĢturulmuĢtur. Tüm deneklere 4 haftalık eğitim periyodunun öncesinde ve sonrasında, denge ve yürüme değerlendirmesi için; Süreli Kalk Yürü Testi, Tinetti'nin DüĢme Etkinlik Ölçeği, Berg Denge Ölçeği, tek görev 10 metre yürüme hızı testi, çift görev 10 metre yürüme hızı testi, biliĢsel iĢlevlerin değerlendirilmesi için; Standardize Mini Mental Test, Stroop testi, sözel akıcılık testleri, saat çizim testi, Luria testleri; beyin bölgesel kan akımı ölçümü için fNIRS; günlük yaĢam aktiviteleri ve yaĢam kalitesi değerlendirilmesi için; Geriatrik depresyon ölçeği, Pittsburgh uyku kalitesi ölçeği, YaĢlılar Ġçin Dünya Sağlık Örgütü YaĢam Kalitesi Modülü ve Lawton ve Brody enstrümantal günlük yaĢam aktiviteleri anketi uygulanmıĢtır. AraĢtırmamız, düĢme risk faktörleri, denge becerileri, biliĢsel beceriler ve yaĢam kalitesinde çift görev eğitimi ve farklı zamanlarda kognitif, denge ve yürüme eğitiminin etkili uygulamalar olduğunu göstermiĢtir. Hem klinik ölçekler, hem de fNIRS analizleri yoluyla nörobiyolojik olarak, farklı zamanlarda yapılan egzersiz ve kognitif görevlerin söz konusu parametreler üzerinde en fazla geliĢtirici etki gösteren yöntem olduğu gösterilmiĢtir. Ancak, söz konusu protokolün etkinliğinin desteklenmesi için geniĢ ölçekli ve uzun dönem etkilerini saptayabilecek çalıĢmalara ihtiyaç vardır.