Kardeşlerin perspektifinden kemik iliği transplantasyonuna bakış


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NESLİHAN KARABİNA

Danışman: KUĞUOĞLU Sema

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çocukluk çağı kronik hastalıklarının büyük çoğunluğunu kanserler oluşturmaktadır. Kanser tanı ve tedavisinde kaydedilen önemli gelişmeler sonucunda en çok tercih edilen tedavi yöntemi Kemik İliği Transplantasyonu (KİT)'tir. Bu çalışma; ilk kez KİT olmuş çocukların kardeşlerinin kemik iliği transplantasyonuna yönelik deneyimlerini anlamak ve onların duygularını ortaya çıkarmak amacı ile yapılmıştır. Kardeşler sürecin dışında kalmaları nedeni ile psikolojik açıdan zorlu süreçlerden geçmektedir. Artan sorumluluk duyguları, aile içi süreçlerdeki değişim, rol değişimleri, diğer kardeşlerin bakımını üstlenme, okul içi süreçlerde oryantasyon bozuklukları gibi pek çok güçlük yaşayabilirler. Burada hemşirelere büyük sorumluluklar ve görevler düşmektedir. Çalışmada kardeşlerin kemik iliği transplantasyonuna yönelik deneyimlerini belirlemek için nitel çalışmalar içerisinde yer alan tanımlayıcı fenomenolojik yaklaşım benimsenerek derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın evrenini; İstanbul'da bulunan özel hastaneler kompleksinin Pediatrik Kemik İliği Transplantasyon Ünitesi'nde 16.12.2019 – 18.04.2020 tarihleri arasında kardeşi ilk kez kemik iliği transplantasyonu yapılan 18 çocuğun kardeşi oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak '' Sosyodemografik Veri Formu ve Görüşme Soruları Formu '' kullanılmıştır. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde Nvivo Nitel Veri Analiz Yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, kemik iliği transplantasyonuna yönelik kardeş ilişkisinde yaşanan değişikliklerin olduğu, kardeşlerin nakil kararını umut vaat edici buldukları, donör tarama süreci duygudurumlarının pozitif etkilendiği, süreç ile ilgili belirsizlik duygusu yaşadıkları, aile bireylerinden ayrı kalmamanın/izole olmanın soruna neden olduğu, önceliklerinin kardeşi olduğu saptanmıştır, destek görmek istediklerini ve moral-motivasyon beklentilerinin olduğu, ve diğer kardeşler ile deneyimlerini paylaşmak istediklerini dile getirmişlerdir. Anahtar Sözcükler: Duygudurumu, Kardeş, Kemik İliği, Hasta, Transplantasyon