Otizm spektrum bozukluğuna sahip bireylerin iletişim becerilerinin iletişim matrisi aracılığıyla incelenmesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DİL VE KONUŞMA TERAPİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KÜBRA NUR ŞİMŞEK

Danışman: GÜNHAN ŞENOL Nazmiye Evra

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada, Otizm Spektum Bozukluğu (OSB) olan bireylerin iletişim becerileri İletişim Matrisi aracılığıyla incelemektedir. Çalışmada OSB'li bireylerin iletişimsel davranışları ve OSB'den etkilenme düzeyi arasındaki ilişki betimlenmiştir. İletişim Matrisi, söz öncesi dönemde gözlemlenen (vücut hareketleri, jest ve mimik, erken sesler gibi) iletişim araçları, alternatif iletişim biçimleri (Braille alfabesi, elektronik araçlar, resimli semboller gibi), yazı ve sözel dilin kullanımını içerir. Matris, farklı yetiyitimi olan gruplarda iletişim becerilerini değerlendirmek ve gelişimini izlemek için Rowland ve Fried-Oken tarafından geliştirilmiştir. Bu çalışmayla, İletişim Matrisi Türkçeye uyarlanmıştır. Çalışma grubu 2;5- 23 yaş aralığında, 30 OSB'li bireyden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak İletişim Matrisi, Denver II Gelişimsel Tarama Testi ve Çocukluk Otizmi Derecelendirme Ölçeği (CARS) kullanılmıştır. Tüm veri toplama araçları katılımcılara yüz yüze uygulanmıştır. Katılımcıların otizm dereceleri ile iletişim becerileri arasındaki ilişkiyi raporlarken temelde betimsel istatistik kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde, SPSSv25 programı kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, OSB'li bireylerin söz öncesi iletişim becerilerinin otizm şiddeti ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Bunun yanı sıra İletişim Matrisi'nin, OSB'li bireylerin başvurdukları geleneksel olan ve geleneksel olmayan iletişim yöntemlerini belirlemek için kullanışlı bir araç olduğu görülmüştür.