Erken sosyal iletişim ölçeği (ESCS)'nin Türkçeye uyarlanması: Pilot çalışma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, DİL VE KONUŞMA TERAPİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BENAN SIRCI
Danışman: GÜNHAN ŞENOL Nazmiye Evra
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Erken Sosyal İletişim Ölçeği (ESCS), erken gelişim döneminde bilişsel, gelişimsel aşamaları göz önünde bulundurarak hem belirli davranışların gelişimsel karmaşıklık düzeyinin hem de spesifik davranışların kişilerarası veya iletişimsel hedeflerinin pragmatik-işlevsel açıdan analiz edilebilmesini sağlayan klinik bir ölçüm aracıdır [1, 2]. Bu ölçek Mundy ve ark. (2003) tarafından geliştirilmiş olup bu çalışma için Türkçeye uyarlanmıştır. Bu tez çalışmasında ise, Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan bireylerle tipik gelişen bireylerin sözsüz iletişim becerileri Erken Sosyal İletişim Ölçeği (ESCS) ölçeği aracılığıyla incelenmektedir. Bu pilot çalışmada otizmli bireylerin sözsüz iletişim becerileri ile dil gelişimi yaşı aynı olan tipik gelişen çocukların sözsüz iletişim becerilerinde ortaya çıkan bireysel farklılıklar arasındaki ilişki betimlenmiştir. Çalışmadaki katılımcı grubu 8-30 ay aralığında tipik gelişen 20 çocuk ve otizm tanısı almış 25 çocuktan oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Erken Sosyal İletişim Ölçeği kullanılmıştır. Teze konu olan ölçeğin çocuklara uygulanmasından önce otizmli çocukların gelişim düzeylerini belirlemek için DENVER II Gelişimsel Tarama Envanteri sertifikalı bir psikolog tarafından uygulanmıştır. ESCS'nin katılımcı gruplarına uygulanmasıyla elde edilen veriler değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metotların (Ortalama, standart sapma) yanı sıra verilerin karşılaştırılmasında Mann Whitney-U testi kullanılmıştır. Kategorik verilerin karşılaştırılmasında ise Ki-kare test'i kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, aynı dil gelişim düzeyindeki tipik gelişen bireylerin sözsüz iletişim becerilerinin otizmli bireylerden daha ileride olduğunu göstermektedir. Ayrıca çalışma ESCS Ölçeği'nin Türkçeye uyarlanmış versiyonunun OSB'li bireylerin sözsüz iletişim becerilerinin betimlenmesinde kullanılabilecek bir araç olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Dil gelişimi, ESCS Ölçeği, Otizm Spektrum Bozukluğu, Söz Öncesi Sosyal İletişim, Sözsüz İletişim Becerileri