Hedefe yönelik olarak geliştirilen toksin füzyonunun çeşitli kanser hücrelerinde in vitro tedavi edici etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DAMLA ULUDAĞ
Danışman: KARAKAŞ Nihal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kanser hastalığı, tüm toplumlarda yaygın olarak görülmesine rağmen; genomik değişkenlik, tümörün nüks etmesi, kanser hücrelerinin heterojenitesi, sistemik toksisite gibi nedenlerden ötürü uygulanan tedavi yöntemleri yetersiz kalmaktadır. Yeni pre-klinik tedavi yaklaşımlarının da klinik faz çalışmalarında ilerleyememesindeki en önemli nedenlerinden biri mevcut tedavilerin kanser hücrelerine özgü olmamasıdır. Bu nedenle, hedefe yönelik tedavi stratejileri ön plana çıkmıştır. Bunlardan birisi de hedefe yönelik toksin füzyonlarıdır. Bu çalışmada, seçici olarak kanser hücrelerinde eksprese edilen bir reseptör olan IL13Rα2'yi hedeflemek üzere toksin füzyonu kullanılmıştır. Bu amaçla; IL13 ligandına entegre edilen Pseudomonas ekztoksini'nin (IL13-PE) çeşitli kanser türleri üzerindeki in vitro tedavi edici etkisi incelenmiştir. İlk olarak, çeşitli kanser türlerine ait hücre hatlarında, IL13Rα2 ekspresyon seviyeleri belirlenmiştir. Bu doğrultuda, pankreas kanseri hücresi; PANC-1, akciğer kanseri hücresi; NCI-H460, prostat kanseri hücresi; PC-3, melanoma kanseri hücreleri; MeWo, SKMEL-2 ve meme kanseri MDA-MB-157 ve MDA-MB-231 hücre hatlarında IL13Rα2 transkriptlerinin varlığı tespit edilmiştir. Ardından; IL13Rα2 transkripti tespit edilen hücreler, in vitro ve in vivo çalışmalarında kullanmak üzere floresan ve biyolüminesan proteinlerini birlikte kodlayan lentivirüsler ile biyogörüntülenebilir hale getirilmiştir. Daha sonra, toksine dirençli HEK-293T hücre hattından IL13-PE toksinini içeren medyumlar toplanmıştır. Kanser hücrelerinin, IL13-PE toksini ile muamelesinin ardından hücre canlılığının analizi yapılmıştır. IL13-PE toksinine karşı en iyi yanıtı veren kanser hücre hattının NCI-H460 akciğer kanser hücresi olduğu belirlenmiştir ve bu hücrelerde IL13-PE'ye bağlı hücre ölümü analiz edilmiştir. Sonuç olarak, IL13-PE toksininin farklı kanser türlerinde hedef reseptör seviyeleri ile uyumlu bir şekilde anlamlı derecede hücre ölümüne yol açtığı ve IL13-PE toksininin IL13Rα2 eksprese eden çeşitli kanser hücrelerini hedefleyebildiğini göstermiştir. Böylece bu çalışma ile, seçici bir şekilde kanser hücrelerini hedefleyen IL13-PE toksininin, birçok kanser türü için in vitro tedavi edici etkisi saptanmış olup, pre-klinik ve klinik çalışmalarda uygulanabilecek potansiyel bir terapötik aday olduğu gösterilmiştir. Bu tez çalışması, 117S421 proje numaralı TÜBİTAK 1001 projesi kapsamında desteklenmektedir. Anahtar Kelimeler; Hedefe Yönelik Toksin Füzyonu, IL13Rα2, IL13-PE, Kanser, Pseudomonas Ekzotoksin