İrritabl Bağırsak Sendromunda Fiziksel Aktivite ile Hasta Özellikleri, Semptomlar, Yaşam Kalitesi ve Depresyon İlişkisi – Kesitsel Bir Çalışma

Creative Commons License

Yenişehir S., YAKUT A.

Sağlık bilimlerinde değer (Online), cilt.16, sa.2, ss.265-274, 2026 (TRDizin)

Özet

Amaç: İrritable Bağırsak Sendromu (İBS) olan hastalarda fiziksel aktivite düzeyi ile hasta karakteristiği, gastrointestinal semptomlar, yaşam kalitesi ve depresyonla ilişkisini incelemektir. Gereç ve Yöntemler: Seksen İBS hastası (42 kadın, 38 erkek) çalışmaya dahil edildi. IBS alt tipleri, demografik ve klinik özellikleri, gastrointestinal semptomlar (Gastrointestinal Semptom Değerlendirme Ölçeği), yaşam kalitesi [İrritable Bağırsak Sendromu Yaşam Kalitesi Ölçeği (IBS-QoL)] depresyon (Beck Depresyon Ölçeği) ve fiziksel aktivite düzeyi [Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ)] değerlendirildi. Abdominal ağrısı şiddeti görsel analog skala (VAS) ile değerlendirildi. Bulgular: İBS alt tiplerinin demografik ve klinik özellikleri [İBS-konstipasyon (İBS-K)=36, İBS-diare (İBS-D)=20, İBS-mikst (İBS-M)=24] benzerdi (p>0,05). Abdominal ağrı şiddeti VAS-ortalaması 5.81±1.92 idi. Katılımcıların çoğu (>%90) minimal düzeyde aktif ve inaktifti. IBS-M grubu IBS-K grubuna göre daha kötü kişilerarası ilişkilere sahip (p=0.006) ve daha depresifti (p=0,020). Fiziksel aktivite ve hasta karakteristiği arasında anlamlı bir ilişki yoktur (p>0,05). Fiziksel aktivite düzeyleri tüm katılımcılarda semptomlar (r=-0,508) ve yaşam kalitesi (r=0,467) ile orta düzeyde, depresyon (r=-0,284) ile zayıf korelasyon gösterdi (p<0,05). Fiziksel aktivite İBS-K, IBS-D, IBS-M alt tiplerinde semptom şiddeti ile negatif (r=-0,421-(-0,596); p=0,011, p=0,006, p=0,009), yaşam kalitesi ile pozitif ve orta düzeyde korelasyon gösterirken (r=0,415-0,568; p=0,006, p=0,009, p=0,044, respectively), depresyon ile anlamlı bir korelasyon göstermedi (p>0,05). Sonuç: IBS hastalarının fiziksel aktivite düzeyi düşüktür. Semptomların şiddeti ile depresyon ve fiziksel aktivite düzeyleri arasında negatif korelasyon gözlenirken, yaşam kalitesi tüm katılımcılarda pozitif korelasyon gösterdi.
Aim: To investigate physical activity and its relationship with symptoms, quality of life (QoL), and depression in patients with Irritable Bowel Syndrome (IBS). Material and Methods: Eighty IBS patients (42 female, 38 male) were included. Subtypes of IBS, patient characteristics, symptoms (Gastrointestinal Symptom Rating Scale), QoL [Irritable Bowel Syndrome Quality of Life Scale (IBS-QoL)], depression (Beck Depression Scale), and physical activity (International Physical Activity Questionnaire (IPAQ)) were assessed. Abdominal pain severity was evaluated with visual analogue scale (VAS). Results: The demographic and clinical characteristics of the IBS subtypes (IBS-constipation [IBS-C]=36, IBS-diarrhea [IBS-D]=20, IBS-mixed [IBS-M]=24) were similar (p>0.05). The mean of abdominal pain VAS was 5.81±1.92. Most of the participants were minimally active (n=44, 55%) and inactive (n=29, 36.3%). IBS-M had worse interpersonal relationships (p=0.006) and was more depressed (p=0.020) than the IBS-C. Patient characteristics did not show a significant correlation with physical activity (p>0.05). Physical activity had a moderate correlation with symptoms (r=-0.508, p<0.001) and QoL (r=0.467, p<0.001), and had a weak correlation with depression (r=-0.284, p=0.001) in all participants. Physical activity had a moderate negative correlation with symptom severity (r=-0.421-(-0.596); p=0.011, p=0.006, p=0.009) and a positive moderate correlation with QoL (r=0.415-0.568; p=0.006, p=0.009, p=0.044), but no significant correlation with depression (p=0.106-0.357) in IBS-C, IBS-D, and IBS-M subtypes, respectively. Conclusion: IBS patients had low levels of physical activity. There were negative correlations between symptom severity and depression and physical activity levels, while QoL demonstrated a positive correlation in all participants.