İstanbul Ekonomisinde Suriyeli Girişimciler

İstanbul Ticaret Odası, İstanbul, 2025

Göç, insanlık tarihi kadar eski bir olgu. İnsan tarihinin bilinen ilk

dönemlerinden bu yana savaş, işgal, iklim değişikliği gibi nedenlere

bağlı olarak göçler yaşandı. Her göç, onu tecrübe edenler açısından

tehdit ve risklerle, fırsat ve avantajları da beraberinde getirdi.

Günümüzde insanlık tarihinin bu gerçeğini; savaş, çatışma ve

işgallerle, etnik, dinî ve kültürel nedenlere bağlı yerinden edilmeler,

devletlerin veya silahlı grupların empoze ettiği kaygı ve korkular,

yaşama hakkına yönelik tehditler, siyasi ve ekonomik güvence

arayışların ürünü olan ülkeden ayrışmaları bağlamında tartışıyoruz.

Her an, trajik hadiselerle ortaya çıkan ani ve kitlesel yer değiştirmelere

şahit oluyor; sığınmacılık, mültecilik, ayrımcılık ve yabancı

düşmanlığı tartışmalarının gölgesinde, göçün dünya gündeminin ilk

sıralarına taşındığı bir çağda yaşıyoruz. İklim değişikliği, ekonomik

istikrarsızlıklar, terör olayları ve siyasi krizler gibi birçok sosyal

mesele, insanları göçe zorluyor.

Göç, mültecilik, sığınmacılık ve geçici koruma gibi kavramlar

son yıllarda Suriyeli sığınmacılarla birlikte Türkiye gündeminde

daha fazla yer almaya başladı. Taliban sonrası koşullar nedeniyle

Afganistan’dan gelmek isteyenlerle gündemdeki yerini korumaya

devam ediyor.

Anadolu’nun asırlar boyunca göçlerle şekillenen tarihi, göçmenleri

anlamayı bir miktar kolaylaştırıcı olsa bile, göçmenlerin kabulü ve

uyumunun yönetilmesi gerektiği gerçeğini değiştirmez.

Suriye’den göçün 10. yılında Suriyeli sığınmacılara yönelik negatif

algı ve ayrımcı yaklaşımlar birçok yerde hissedilir oldu. Bu algı

ve yaklaşımı besleyen dezenformasyon kaynaklarından biri de

sığınmacıların iktisadi bakımdan yük oldukları, kamusal kaynakların

onlara akıtıldığı ve işsizlik başta olmak üzere yaşadığımız pek çok

ekonomik sıkıntının onlardan kaynaklandığı yargısı oluşturuyor.

Bu çerçevede söz konusu algı ve ayrımcı pratiklerin bir gerçekliğe

isnat edip etmediğini mercek altına alma ihtiyacı oluştu. İstanbul

Ekonomisinde Suriyeli Girişimciler araştırması da böyle bir sosyopolitik

zeminde gerçekleştirildi.