Hukuk Alan İzleme Raporu-2025
Toplumun Görünümü 2025: Demografik ve Toplumsal Dönüşüm , Mehmet Fatih Aysan, Editör, İlke İlim ve Kültür vakfı, İstanbul, ss.102-113, 2026
- Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Diğer
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.71174/air28.b09
- Yayınevi: İlke İlim ve Kültür vakfı
- Basıldığı Şehir: İstanbul
- Sayfa Sayıları: ss.102-113
- Editörler: Mehmet Fatih Aysan, Editör
- İstanbul Medipol Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Veriler Türkiye’nin hukuk sisteminin hem niceliksel hem de niteliksel açıdan yapısal baskılarla karşı karşıya olduğunu ortaya koymaktadır. Ceza mahkemelerindeki dosya sayısının on yılda yaklaşık %50 artması, cezaevi nüfusunun %91 oranında yükselmesi, sulh hukuk mahkemelerinin kira uyuşmazlıklarıyla dolması ve AİHM’deki derdest başvuruların Avrupa genelindeki toplam yükün yarısından fazlasını oluşturmaya devam etmesi, yargı sistemindeki dönüşüm ihtiyacının aciliyetini açıkça gözler önüne sermektedir. Öte yandan arabuluculuk ve uzlaştırma gibi alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının yılda yaklaşık 2 milyon dosyayı filtrelemedeki başarısı, tutuklu oranındaki belirgin düşüş ve AİHM başvurularındaki kısmi gerileme gibi olumlu gelişmeler de göz ardı edilmemelidir. Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesi ihlal kararlarının büyük çoğunluğunun makul sürede yargılanma hakkına ilişkin olması ve özellikle ekonomik temelli suçların yargı yükündeki baskın ağırlığı, sorunların yalnızca yargı kapasitesinin artırılmasıyla değil, sosyoekonomik politikalarla bütünleşik bir reform anlayışıyla ele alınması gerektiğine işaret etmektedir. Sürdürülebilir bir adalet sistemi için dijitalleşme, alternatif çözüm yollarının yaygınlaştırılması, suçun önlenmesine yönelik sosyal politikalar ve temel hak ve özgürlüklerin korunmasını güçlendirecek yapısal reformların eş zamanlı olarak hayata geçirilmesi büyük önem taşımaktadır.