AKADEMİSYENLERDE EMST VE TRİFLO CİHAZLARININ SESİN AKUSTİK, AERODİNAMİK PARAMETRELERİNE VE SES YORGUNLUĞU ÜZERİNE ETKİSİ: RANDOMİZE KONTROLLÜ ÇALIŞMA

Akademisyenlerde ses sağlığının korunması mesleki performans için kritik öneme sahiptir. Bu çalışmanın amacı, akademisyenlerde Ekspiratuar Kas Gücü Egzersiz (EMST) cihazı, sürekli maksimal solunum cihazı (Triflo) ve EMST+Triflo kombine uygulamalarının sesin akustik, aerodinamik parametreleri ile ses yorgunluğu üzerindeki etkilerini ve kalıcılığını incelemektir. Araştırmaya patolojik ses bozukluğu olmayan 40 akademisyen katılmış; katılımcılar randomizasyonla 3 deney (EMST, Triflo, EMST+Triflo) ve 1 kontrol grubuna ayrılmıştır. 5 haftalık program süresince veriler; ön test, ara test, son test ve uygulamadan 8 hafta sonraki izlem ölçümü olmak üzere 4 farklı zamanda toplanmıştır. Değerlendirmeler Ses Yorgunluk Ölçeği (SYÖ), Praat, MDVP, AVQI yazılımları ve /s/, /z/ süreleri, maksimum fonasyon ve s/z oranı üzerinden yapılmıştır. Veriler IBM SPSS v26.0 programında parametrik olmayan testler ve Epsilon-Kare etki büyüklüğü katsayısı ile analiz edilmiştir. Uygulama sonrasında bağımsız grupların ölçülen parametreleri ve değişim skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0,05). Buna karşın, klinik etki büyüklükleri ve trend analizi cihaz uygulamaları lehine güçlü yönelimler göstermiştir. Sonuç olarak, solunum temelli cihaz uygulamalarının akademisyenlerde ses sağlığını korumada güvenli olduğu hem inspiratuar hem de ekspiratuar sistemleri hedefleyen EMST+Triflo protokollerin ise klinik kazanımların kalıcılığı açısından tekli protokollere kıyasla daha avantajlı ve sürdürülebilir olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Akademisyenler, Aerodinamik parametreler, Akustik analiz, EMST, Ses yorgunluğu, Triflo.