Müzisyenlerde işitsel uyarılmış işleyen bellek değerlendirmesi


Öğr. Gör. Büşra Nur ESER

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Medipol Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Mustafa Bülent Şerbetçioğlu

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dinleme eforu, dinleyicinin işitsel sinyali anlamak için bilişsel çaba göstermesi anlamına gelir. İşitsel-bilişsel etkileşimler için işitsel işleyen bellek potansiyel bir bağlantı noktasıdır. Uzun süreli bellek ve işleyen bellek için müzisyen olmanın daha avantajlı olduğu görülen çalışmalar mevcuttur. Bu çalışmanın amacı, müzisyenler ve müzisyen olmayanlar arasında dinleme eforu ve işleyen bellek performansını karşılaştırmaktır. Katılımcıların gösterdikleri efor pupillometri ile, performans ise SBST'nin (Sözel Bellek Süreçleri Testi) 15'er kelimelik listeleri dinletilerek Kısa Süreli Bellek Puanları (KSBP) ile ölçüldü. Gürültüsüz, +15 Sinyal Gürültü Oranı (SGO) ve +5 SGO olmak üzere üç durumda testler yapıldı. Çalışmaya 20 müzisyen olmayan birey ve 22 müzisyen katıldı. Verilerin tanımlayıcı ve nicel istatistiksel analizleri için, "SPSS version 24.0" kullanıldı. Müzisyen olmayan bireyler gürültüsüz durumda müzisyenlere göre anlamlı derecede daha yüksek KSBP gösterirken (p<0.05), iki gürültü durumunda da müzisyenlerin puanları anlamlı olarak daha yüksek bulundu (+15 SGO ve +5 SGO'da p<0.05). Bazal pupil boyutları iki grupta da durumlar arasında karşılaştırıldığında pupil ortalamalarının gürültünün artmasıyla arttığı gözlendi. Harcanan efor ile ilişkilendirilen pupil büyüme yüzdeleri karşılaştırıldığında, müzisyen olmayan grubun ortalamaları müzisyenlere göre üç durumda da daha yüksek görüldü (Gürültüsüz durum için p<0.05). Dinleme görevi boyunca pupil boyutlarının ortalamalarına bakıldığında +5 SGO iki grupta da anlamlı olarak daha büyük bulundu (p<0.05). Müzisyenlerin gürültüde bellek performanslarının daha iyi olmasına ve daha küçük pupil büyüme oranlarına bakarak, gürültüde dinleme görevlerinde daha az efor gösterdikleri sonucuna ulaşıldı. Bu çalışmada pupillometri kullanarak bireylerin dinleme eforları arasındaki farklılıkları objektif olarak değerlendirildi. Aynı zamanda sinyal gürültü oranının ve müzik eğitiminin bellek performanslarını etkilediği gözlendi.