Aygün S., Uslu Y., Gedikli E., Sevim B.
Vakıf, 2024 - 2025
Afetler insanlık tarihinde çok
büyük yıkımlara neden olmuştur. Afetlerin yaklaşık %91'i seller, fırtınalar,
sıcak hava dalgaları, kuraklıklar ve diğer aşırı hava olaylarından
kaynaklanırken, ölümlerin çoğu depremler ve tsunamiler gibi jeofiziksel olaylardan
kaynaklanmaktadır. Bu nedenle çalışma, deprem felaketleri sırasında ve
sonrasında sağlık hizmeti sunumuna odaklanmıştır. Bu çalışma ile deprem sonrası
akut dönemde ikinci basamak sağlık hizmeti sunan sağlık tesislerinin yönetim
süreçlerinde ve sağlık hizmeti sunumunda aktif rol alan yöneticiler ile nitel
görüşmeler yapılarak karşılaşılan sorunların tespit edilmesi ve bu sorunların
Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) yöntemi ile önceliklendirilerek, gelecekte
yaşanabilecek olası afetler sonrasında sağlık hizmetlerinin sorunsuz ve
eksiksiz sunulabilmesi için ilgili sorunların çözümüne yönelik stratejik
önerilerde bulunulması amaçlanmıştır. Çalışma uygulamalı bir araştırmadır.
Çalışmanın odaklanacağı afet, 6 Şubat 2023 tarihinde Türkiye'de meydana gelen
ve 10 ilde yıkıma neden olan Kahramanmaraş depremidir. Bu nedenle bölgede
hizmet veren hastanelerin orta ve üst düzey yöneticileriyle görüşmeler
yapılacaktır. Çalışmada "Keşfedici Sıralı Karma Yöntem" deseni
kullanılacaktır. Bu çerçevede çalışma üç aşamalı olarak tasarlanmıştır. Birinci
aşamada, belirlenen hastanelerin yöneticileri ile derinlemesine görüşmeler
yapılacak ve elde edilen veriler dokümante edilerek nitel yöntemlerle analiz
edilecektir. İkinci aşamada, ilk aşamada elde edilen sonuçlar belirli koşulları
sağlayan uzmanlar tarafından değerlendirilecek ve tespit edilen sorunlar AHP
yaklaşımı ile önceliklendirilecektir. Son aşamada ise araştırmadan elde edilen
sonuçlar ve literatürde yer alan çalışmalar dikkate alınarak sorunlara yönelik
stratejik önerilerde bulunulacaktır. Bu çalışma, sağlık tesislerine yeniden bir
deprem felaketi yaşanması durumunda sağlık hizmeti sunum sürecini nasıl
yönetmeleri gerektiği konusunda yol gösterecektir. Ayrıca diğer birçok akademik
çalışma için de fikir verecektir.